Sosyal Bilim Araştırmalarında Zotero’nun Kullanımı - Sabuncu, Ömer (1. Türkiye Sosyal Bilimler Sempozyumu: Bildiri Özetleri Kitabı, 2021)
Akademik/bilimsel çalışmalarda atıf verme ve kaynak belirtme yayın etiğinin bir gereği olup önem arz etmektedir. Bu şekilde bilginin kaynağına ulaşmak mümkün olmaktadır. Atıf ve kaynak belirtme yıllar önce manuel olarak verilirken birçok problem meydana gelmekteydi. Teknolojinin/yazılımın gelişmesi sonucu çıkan programlarla bu problemler çözülmüş, atıf ve kaynak belirtme otomatik bir hale dönüşmüştür. Bunlar arasında dünya genelinde yaygın olarak kullanılan ve bu alanda önemli bir yer tutan yazılımlardan biri Zotero olup, kullanışlı bir bireysel kaynak yönetimi aracıdır. Bu program ile gerek manuel olarak gerekse internetten otomatik olarak kitap, makale ve ansiklopedi maddesi gibi çalışmada yararlanılan 35 farklı kaynak bilgileri kaydedilebilmektedir. Bir defaya mahsus kaydedilen bu künyeler devamlı olarak kullanılmaktadır. Ayrıca kullanılan kaynakların pdf formatında dosyaları da arşivlenebilmektedir. Zotero 10.000’in üzerinde farklı atıf stilini desteklemekte bu durum araştırmacıya büyük kolaylık sağlamaktadır. Zotero’nun bir diğer yönü, araştırmacıya çalışmalarını tasnif ederek her bir çalışmasında kullandığı kaynakları takip etme imkânı da sunmasıdır. Zotero ile Word’de tez, makale ve kitap gibi çalışmaları kaleme alırken kolay, düzenli ve yanlışsız dipnotlar ve kaynakça eklemek mümkündür. Araştırmacı bir dergiye gönderdiği makaleyi farklı bir dergiye gönderdiğinde atıf stili olarak değişiklik yapmak durumunda kalmakta, bunu manuel olarak yapmak önemli ölçüde zaman almaktadır. Bu yazılım ile çalışmanın dipnot ve kaynaklarını herhangi bir atıf stiline çevirmek otomatik olarak çok kısa bir sürede yapılmaktadır. Böylece araştırmacılar dipnot ve kaynakça oluşturmaya harcadıkları zamanı araştırmanın niteliğine ayırmaya imkân bulabilmektedirler. Bu tebliğde sosyal bilim araştırmalarında çok önemli olan dipnot ve kaynakçanın hatasız ve kısa sürede verilmesini sağlayan Zotero’nun kullanımı ve önemli adımları üzerinde durulacak, İlahiyat alanına özgü farklı kullanımlara işaret edilecektir.