Tarih Geleceğe Ne Söyler? - Hunkan, Ömer Soner (2. Türkiye Sosyal Bilimler Sempozyumu: Bildiri Özetleri Kitabı, 2022)
Tarih, insanoğlunun zaman ve mekân boyutu ile kayıt altına girmiş geçmiş yaşantısıdır. Bu yaşantılar hem bir hafızayı hem de bu ölçüde tecrübeyi temsil eder. Çağın ve kullanılan malzemenin değişmesine karşın insanoğlunun fıtratı hep aynıdır. Bu yönü ile tarih geçmişin ışığında geleceğin ta kendisidir demek pek yanlış olmamalıdır. Ancak buradaki temel sorun geçmişin yaşandığı gibi yani doğru aktarılması meselesidir. Zira tarihin bütün gerçekliği ile birlikte doğası gereği kendini anlatacak dili yoktur. İşte tam bu noktada araya bir vasıta olarak tarihçi girmektedir. Tarihçi ise sadece biyolojik bir varlık değil, bir kültürün ve medeniyetin somut ürünü olmanın yanında belki en önemlisi kendine özgü bir kişilik olmasıdır. Mesela, müfteri bir kişilikten tarihçi olur mu? Tarihin geleceğe dair söylediklerini ondan dinlemek ister misiniz? Bu sorulara hemen “hayır” demeyin, ne duymak istediklerinizi hatırlayın derim. Mevlana’ya atfedilen; “Lakin bir lafa bakarım laf mı diye, bir de söyleyene bakarım adam mı diye.” sözleri bu konuda bize sağlam ipuçları vermektedir. Tarihçinin sadece günlük yaşantılarındaki kişilik zaaflarının interdisipliner alandaki tanımlamalarını akla getirdiğinizde bile tarihi bilim yapan onun evrensel düzeyde kabul görmüş metodolojisinin ne kadar değerli olduğunu anlamak kolay olmalıdır. Kısaca ele alınan bu çalışmada tarih, tarihçi, kayıtlar ve metodoloji kapsamında tarihin geleceğe ne söylediği tartışılmaktadır.