Titmuss, Therborn ve Andersen’in Sosyal Devlet Modellerinin İncelenmesi - Tekcan, Büşra (3. Türkiye Sosyal Bilimler Sempozyumu: Bildiri Özetleri Kitabı, 2023)
Devletler, tarih boyunca karşılaştığı tarım devrimi, endüstri devrimi gibi birçok durumdan toplumsal, ekonomik ve siyasal açıdan önemli ölçüde etkilenmişlerdir. Bu durum, devletlerin özellikle uyguladığı yönetim modellerini etkileyip dönüştürmüştür. Bu noktada, endüstri devriminin ardından 1929 ekonomik kriz sonrası devletler, yönetim ve siyasal yapısını değiştirmesiyle sosyal devlet kavramını ortaya çıkarmışlardır. Sosyal devlet dönemi, özellikle 20. yüzyılın başlarından itibaren yayılması ile Ⅱ. Dünya Savaşı sonrası 1970’lere kadar ki ‘Altın Çağı’ olarak adlandırılan süreçte, ülkelerin yoğun olarak refah hizmetlerini sundukları dönemdir. Ülkelerin bu refah hizmetlerini, her devletin yapısından ve ideolojisinden kaynaklı farklı uygulama dereceleri vardır. Bu farklılık, her ülkede farklı sosyal refah rejimlerinin oluşmasını ve bunların sınıflandırmalarını yapan çeşitli sosyal devlet modellerini ortaya çıkarmıştır. Bu araştırma, her ülkedeki sosyal refah hizmetlerinin farklılığını ve sınıflandırmasını yansıtan üç sosyal devlet modelini analiz ederek, hangi ülkenin hangi sosyal devlet rejimine dâhil olduğunu ve 20. yüzyıldaki siyasal, ekonomik ve toplumsal alandaki önemli gelişmeleri ortaya koymak açısından oldukça önemlidir. Yapılan araştırmayla üç sosyal devlet modelinin karşılaştırılarak analiz edilmesi, sosyal devlet anlayışına yeni bir boyut kazandırmak, ülkelerin sosyal refah hizmetlerindeki farklılığını vurgulamak ve bu farklılıklara göre sınıflandırılan sosyal devlet modellerinin yaklaşımlarına dikkat çekmek temel amaçtır. Farklı sosyal devlet modellerini incelemek için ilgili araştırmacılar hakkında kitap, makale incelemesi yapılarak detaylı bir literatür taraması yöntemi kullanılmıştır. Elde edilen bilgilerle, özellikle Titmuss, Therborn ve Andersen’in sosyal devlet modelleri analiz edilmiştir. Bu bağlamda, her birinin farklı yaklaşımlarına göre farklı sınıflandırma yaptıkları ve her ülkenin farklı sosyal devlet modeline dâhil olduğu vurgulanmıştır. Her bir sosyal devlet modeli incelendiğinde, Titmuss kalıntı refah, endüstriyel refah ve kurumsal-yeniden bölüşümcü refah şeklinde tasnif yaparken, Therborn tasnifini sosyal devletin sunduğu sosyal hakların düzeyi ve emek piyasası ile tam istihdama yaklaşımı göz önüne alınarak yapmıştır. Andersen’in tasnifi ise modellerin içerisindeki en geniş ve detaylı sosyal devlet yaklaşımı olup, sosyal hakların kurumsallaşması ve temel ihtiyaçların piyasa dışına çıkarılması gibi ölçütlere göre tasnifini yapmıştır. Ayrıca, Andersen dekomodifikasyon denilen yeni bir tasnife de yer vererek diğer araştırmacılardan farklılığını ortaya koymuştur. Sonuç itibariyle, sosyal devletleri sınıflandırmada diğer modellere kıyasla Andersen’in modeli, daha geniş bir sosyal devlet anlayışına sahiptir ve sosyal devletleri daha kapsamlı bir şekilde tasnif ettiği görülmüştür. Tismuss, Therborn ve Andersen’in her biri sosyal devlete yönelik farklı yaklaşımlar ortaya koymaları ile modeller oluşturmaları, her bir sosyal devletin ideolojisi ve siyasi yaklaşımının daha iyi kavranabileceği anlamına gelmektedir.