Din ve Liderlik - Dr. Abdullah Demir; Karadaş, Cağfer (2024)
Lider kavramı “önde gitmek” anlamında İngilizce’deki “to lead” sözcüğünden leader yani “önde giden, önder” anlamında türemiş olup Türkçe’ye aynı anlamda geçmiş bir kavramdır. Türkçe’de daha çok lider denildiğinde önder; liderlik denildiğinde ise önderlik anlaşılır. Kavramın önüne sıfatlar eklenerek hem kullanım alanı zenginleştirilmiş hem de çeşitlendirilmiştir. Her hâlükârda önde giden veya önder anlamı yerini korumuştur. Sözgelimi dinî lider, siyasî lider, cemaat lideri, dönüşümcü lider, karizmatik lider bu kullanımlardan birkaç tanesidir.Kur’an Araştırmaları Vakfı (KURAV) tarafından düzenlenen “Din ve Liderlik Çalıştayı”nın başlığındaki lider ağırlıklı olarak “dinî lider” veya “dinde lider” çerçevesinde düşünülmüştür. Ancak bu liderliğin siyasî, toplumsal veya karizmatik liderlikten tamamen bağımsız ve yalın bir anlam içerdiği söylenemez.  Çünkü bir dinî lider, aynı zamanda toplumsal, kültürel, karizmatik ve dönüştürücü özelliklere sahip olabilir. Dolayısıyla dinî lider denildiğinde bütün diğer anlamlardan ve sıfatlardan soyutlanmış yalın bir anlam çerçevesi akla gelmemelidir. Peygamberlerin liderlik çerçevesi ideal olandır, vakıada ise bunu aşan veya gerisinde kalan liderlerin olduğu da bir gerçektir. Özellikle vakıayı konu alan veya günceli tartışan bildiri, müzakere ve katkılarda işin bu yönü ve boyutu ortaya konulmaya çalışılmıştır.Din ve Liderlik Çalıştayı, açılış konferansıyla birlikte dört bildiriden oluşmuştur. Çalıştay esnasında eksikliğine dikkat çekilen “Kur’an’da Liderlik” bildirisinin eklenmesiyle elinizdeki kitap beş bildiri şeklinde teşekkül etmiştir. İçerik itibariyle kitap YALÇIN AKDOĞAN “Din ve liderlik -açılışı konferansı-“, Yusuf Şevki YAVUZ “Kur’ân-ı Kerim’de Liderlik Meselesi”, Adem APAK “Hz. Peygamber (sas) ve Liderlik”, Bayram Ali ÇETİNKAYA “Çağdaş İslâm Düşüncesinde Türkiye Merkezli Siyaset ve Liderlik Arayışları”, Mehmet Ali BÜYÜKKARA “Türkiye’de Dinî Liderlik” bildirilerinden oluşmuştur.Bu bildirilere Adnan DEMİRCAN, Ahmet YAMAN, Bünyamin ERUL, Yusuf Şevki YAVUZ ve Cağfer KARADAŞ müzakereleriyle katkıda bulunmuşlardır. Ayrıca müzakerelere katılan Mustafa GENCER “Tanzimat ve Meşrutiyet Dönemlerinde Osmanlı Modernleşmesi”, Mustafa TEKİN “Liderlikte Din ve Dinde Liderlik” ve Şaban Ali DÜZGÜN “Osmanlı’dan Cumhuriyet’e Modernleşmenin Süreç Analizi” adlı müstakil değerlendirmeleriyle katkı sağlamışlardır.