https://yayin.okuokut.org/okuokut/issue/feed Oku Okut Yayınları 2021-06-03T17:08:44+00:00 Dr. Abdullah Demir posta@yayin.okuokut.org Open Monograph Press <p>Oku Okut Yayınları; açık erişimli, gayri ticari, bilimsel yayıncılığı benimsemiştir. Başvuru sonrasında yapılan incelemelerde ve Yayın Kurulu’nca alınan kararda yayımı uygun görülen çalışmalar, e-kitap formatlarında ücretsiz olarak okuyucularımızla buluşturulmaktadır.</p> <p>Oku Okut Yayınları; uluslararası yayıncılık standartları ve etik prensipleriyle uyumlu, yüksek kalitede kitapları açık erişimli olarak yayımlayarak sürekli genişleyen bilimsel bilginin yayılmasına katkıda bulunmayı hedeflemektedir.</p> <p>Yayın Kurulu tarafından yayımlanmak üzere değerlendirilen tüm kitap önerileri, hakem değerlendirme politikamıza uygun olarak iki dış hakem tarafından incelenecektir.</p> https://yayin.okuokut.org/okuokut/catalog/book/1 Esmâ-i Hüsnâya Dayanan Kelâm Anlayışı: Ebû İshak es-Saffâr Örneği 2021-06-03T17:08:44+00:00 Hümeyra Sevgülü Haciibrahimoğlu meyrasvgl@gmail.com Abdullah Demir abdemir@ybu.edu.tr <p>Bu kitapta, Ebû İshâk es-Saffâr’ın (öl. 534/1139) kelâmî görüşleri, <em>Telḫîṣü’l-edille li-ḳavâʿidi’t-tevḥîd </em>adlı eserinde Allah’ın isimlerinin anlamlarını açıklarken yaptığı yorumlar çerçevesinde ele alınmaktadır. Ebû İshâk es-Saffâr, 6./12. yüzyıl Hanefî-Mâtürîdî âlimlerinden biridir. Kelâma dair <em>Telḫîṣü’l-edille</em> eserinde <em>esmâ-i hüsnâ</em> konusuna ayrıntılı olarak yer vermektedir. İki cilt hâlinde yayımlanan bu eserin yaklaşık üçte birlik bir kısmını esmâ-i hüsnâ konusu oluşturmaktadır. Bu kısım incelendiğinde, Saffâr’ın Allah’ın varlığı, birliği ve sıfatları ile ilgili konular başta olmak üzere pek çok konuyu 175 esmâ-i hüsnâya dayanarak izah ettiği görülmektedir. O, esmâ-i hüsnâ bölümünde yer vermediği bazı isimlere ise müstakil başlıklar altında değinmektedir. Örneğin el-Mütekkelim ismi <em>kelâm </em>sıfatını bağlamında ve <em>halku’l-Kur’ân</em> ile <em>icâz’ul-Kur’ân</em> gibi konularla ilişkili bir şekilde ele almaktadır. Bu isimler de listeye dahil edildiğinde sayı 178’e ulaşmaktadır. Bu durumda eserin yarısını esmâ-i hüsnâ konusu teşkil etmektedir. bk. <span class="hljs-tag"><span class="hljs-string">https://yayin.okuokut.org/okuokut/catalog/book/1</span></span></p> <p>Saffâr, esmâ-i hüsnâ bölümünde alfabetik bir sıra içerisinde ele aldığı ilâhî isimleri öncelikle lugavî (semantik) yönden izah etmektedir. Sonrasında ise değerlendirdiği ilahî ismi, bir kelâm konusu ile bağlantı kurarak kelâmî perspektifle açıklamaktadır Esmâ-i hüsnâ temelinde ele alınan konuların hilâfet meselesi hariç diğer kelâm bahislerini kapsadığı görülmektedir. Saffâr öncesi Hanefî-Mâtürîdî kelâm literatürü içinde esmâ-i hüsnânın bu kadar kapsamlı ele alındığı başka bir eser bilinmemektedir.</p> <p>Bu kitap; üç ana bölümden oluşmaktadır. “Metodolojik Çerçeve” başlıklı giriş bölümünde çalışmanın konusu, önemi, amacı, yöntemi ve kaynakları hakkında bilgi verilmiştir. Birinci bölümde Saffâr’ın yaşadığı sosyokültürel çevre olan Mâverâünnehir bölgesi ile Buhara ve Merv şehirlerinin siyasî, sosyal ve dinî durumu ortaya konulmaya çalışılmıştır. İkinci bölümde esmâ-i hüsna konusunun anlaşılmasına temel oluşturan <em>isim, tesmiye, müsemmâ, sıfat </em>ve<em> vasf</em> gibi kavramlar ile esmâ-i hüsnânın sayısı ve <em>ihsâ</em>sı gibi kelâmî tartışmalara değinilmiştir. Sonrasında Saffâr öncesi dönemde kaleme alınan esmâ-i hüsnâ litaratürü hakkında bilgi verilmiştir. Bölüm sonuna Saffâr’ın rivayet ettiği 178 ilahî isme dair ayrıntılı bir tablo eklenmiştir. Üçüncü bölümde öncelikle, Saffâr’ın esmâ-i hüsnâyı izah ederken dikkate aldığı kelâmî ilkeler tespit edilmeye çalışılmıştır. Sonrasında ise Saffâr’ın <em>Telḫîṣü’l-edille</em>’de ilâhî isimleri açıklarken ortaya koyduğu kelâmî görüş ve değerlendirmeler belirlenerek sistematik bir şekilde kategorize edilmiştir. Bu kapsamda ele alınan her konunun sonuna ilgili ilâhî isimleri ve bağlantılı olduğu tartışmaları içeren tablolar eklenmiştir. Sonuç bölümünde ise Saffâr’ın esmâ-i hüsnâ anlayışına dayanan kelâm yöntemine dair ulaştığımız sonuçlara yer verilmiştir. Bu kitapta onun, esmâ-i hüsnânın %75’inde kelâmî yorumlarda bulunduğu ve <em>bilgi-varlık</em> bahsinden <em>âhiret hayatı</em>na kadar bütün kelâm konularını esmâ-i hüsnâ ile bağlantılı yorumladığı tespit edilmiştir. Ulaşılan bu sonuçlar, Saffâr’ın kelâm anlayışının ilâhî isimlerin yorumuna dayandığını ortaya koymaktadır.</p> <div class="entry-content"> <div class="docspress-single-articles"> <ul> <li class="page_item page-item-19512"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/jenerik/">Jenerik</a></li> <li class="page_item page-item-19497"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/ozet-esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/">Özet</a></li> <li class="page_item page-item-19494"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/abstract-the-understanding-of-kalam-based-on-al-asma%ca%be-al-husna-the-case-of-abu-is%e1%b8%a5aq-al-%e1%b9%a3affar/">Abstract</a></li> <li class="page_item page-item-19517"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/yazar-hakkinda/">Yazar Hakkında</a></li> <li class="page_item page-item-19519"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/about-the-author/">About the Author</a></li> <li class="page_item page-item-19521"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/takdim/">Takdim: Kelâm Araştırmaları Dizisi</a></li> <li class="page_item page-item-19524"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/presentation/">Presentation: The Series of Kalām Studies</a></li> <li class="page_item page-item-19490"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/onsoz/">Önsöz</a></li> <li class="page_item page-item-19475 page_item_has_children"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/giris-metodolojik-cerceve/">Giriş: Metodolojik Çerçeve</a> <ul class="children"> <li class="page_item page-item-19506"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/giris-metodolojik-cerceve/1-arastirmanin-konusu/">1. Araştırmanın Konusu</a></li> <li class="page_item page-item-19507"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/giris-metodolojik-cerceve/2-arastirmanin-amaci-ve-onemi/">2. Araştırmanın Amacı ve Önemi</a></li> <li class="page_item page-item-19508"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/giris-metodolojik-cerceve/3-arastirmanin-yontemi/">3. Araştırmanın Yöntemi</a></li> <li class="page_item page-item-19509"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/giris-metodolojik-cerceve/4-arastirmanin-kaynaklari/">4. Araştırmanın Kaynakları</a></li> </ul> </li> <li class="page_item page-item-19476 page_item_has_children"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/birinci-bolum-ebu-ishak-es-saffarin-hayati-ve-ilmi-sahsiyetii/">Birinci Bölüm: Ebû İshâk es-Saffâr’ın Hayatı ve İlmî Şahsiyeti</a> <ul class="children"> <li class="page_item page-item-19527"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/birinci-bolum-ebu-ishak-es-saffarin-hayati-ve-ilmi-sahsiyetii/1-yetistigi-sosyokulturel-cevre/">1. Yetiştiği Sosyokültürel Çevre</a></li> <li class="page_item page-item-19528"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/birinci-bolum-ebu-ishak-es-saffarin-hayati-ve-ilmi-sahsiyetii/2-hayati/">2. Hayatı</a></li> <li class="page_item page-item-19529"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/birinci-bolum-ebu-ishak-es-saffarin-hayati-ve-ilmi-sahsiyetii/3-ilmi-kisiligi/">3. İlmi Kişiliği</a></li> <li class="page_item page-item-19530"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/birinci-bolum-ebu-ishak-es-saffarin-hayati-ve-ilmi-sahsiyetii/4-eserleri/">4. Eserleri</a></li> </ul> </li> <li class="page_item page-item-19477 page_item_has_children"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/ikinci-bolum-esma-i-husnaya-dair-temel-kavramlar-ve-meseleler/">İkinci Bölüm: Esmâ-i Hüsnâya Dair Temel Kavramlar ve Meseleler</a> <ul class="children"> <li class="page_item page-item-19531"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/ikinci-bolum-esma-i-husnaya-dair-temel-kavramlar-ve-meseleler/1-isim-sifat-vasf-tesmiye-ve-musemma-kavramlari/">1. İsim, Sıfat, Vasf, Tesmiye ve Müsemmâ Kavramları</a></li> <li class="page_item page-item-19532"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/ikinci-bolum-esma-i-husnaya-dair-temel-kavramlar-ve-meseleler/2-esma-i-husna-terkibi/">2. Esmâ-i Hüsnâ Terkibi</a></li> <li class="page_item page-item-19533"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/ikinci-bolum-esma-i-husnaya-dair-temel-kavramlar-ve-meseleler/3-esma-i-husnanin-sayisi/">3. Esmâ-i Hüsnânın Sayısı</a></li> <li class="page_item page-item-19534"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/ikinci-bolum-esma-i-husnaya-dair-temel-kavramlar-ve-meseleler/4-esma-i-husnanin-ihsasi/">4. Esmâ-i Hüsnânın İhsâsı</a></li> <li class="page_item page-item-19535"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/ikinci-bolum-esma-i-husnaya-dair-temel-kavramlar-ve-meseleler/5-esma-i-husnanin-tevkifiligi-veya-kiyasiligi/">5. Esmâ-i Hüsnânın Tevkīfîliği veya Kıyasîliği</a></li> <li class="page_item page-item-19536"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/ikinci-bolum-esma-i-husnaya-dair-temel-kavramlar-ve-meseleler/6-esma-i-husnanin-tasnifi/">6. Esmâ-i Hüsnânın Tasnifi</a></li> </ul> </li> <li class="page_item page-item-19479 page_item_has_children"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/ucuncu-bolum-ebu-ishak-es-saffarin-esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/">Üçüncü Bölüm: Ebû İshâk es-Saffar’ın Esmâ-i Hüsnâya Dayanan Kelâm Anlayışı</a> <ul class="children"> <li class="page_item page-item-19537"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/ucuncu-bolum-ebu-ishak-es-saffarin-esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/1-esma-i-husna-yorum-yontemi/">1. Esmâ-i Hüsna Yorum Yöntemi</a></li> <li class="page_item page-item-19538"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/ucuncu-bolum-ebu-ishak-es-saffarin-esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/2-bilgi-ve-varlik-anlayisi/">2. Bilgi ve Varlık Anlayışı</a></li> <li class="page_item page-item-20401 page_item_has_children"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/ucuncu-bolum-ebu-ishak-es-saffarin-esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/3-allah-inanci/">3. Allah İnancı</a> <ul class="children"> <li class="page_item page-item-20404"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/ucuncu-bolum-ebu-ishak-es-saffarin-esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/3-allah-inanci/3-1-allahin-varligi/">3.1. Allah’ın Varlığı</a></li> <li class="page_item page-item-20405"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/ucuncu-bolum-ebu-ishak-es-saffarin-esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/3-allah-inanci/3-2-allahin-isimleri/">3.2. Allah’ın İsimleri</a></li> <li class="page_item page-item-20406"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/ucuncu-bolum-ebu-ishak-es-saffarin-esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/3-allah-inanci/3-3-allahin-sifatlari/">3.3. Allah’ın Sıfatları</a></li> <li class="page_item page-item-20407"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/ucuncu-bolum-ebu-ishak-es-saffarin-esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/3-allah-inanci/3-4-ilahi-sifatlarin-tasnifi/">3.4. İlâhî Sıfatların Tasnifi</a></li> </ul> </li> <li class="page_item page-item-19540"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/ucuncu-bolum-ebu-ishak-es-saffarin-esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/4-nubuvvet-inanci/">4. Nübüvvet İnancı</a></li> <li class="page_item page-item-19541 page_item_has_children"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/ucuncu-bolum-ebu-ishak-es-saffarin-esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/5-kader-inanci/">5. Kader İnancı</a> <ul class="children"> <li class="page_item page-item-19550"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/ucuncu-bolum-ebu-ishak-es-saffarin-esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/5-kader-inanci/5-1-ser/">5.1. Şer</a></li> <li class="page_item page-item-19551"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/ucuncu-bolum-ebu-ishak-es-saffarin-esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/5-kader-inanci/5-2-ecel/">5.2. Ecel</a></li> <li class="page_item page-item-19560"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/ucuncu-bolum-ebu-ishak-es-saffarin-esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/5-kader-inanci/5-3-rizik/">5.3. Rızık</a></li> </ul> </li> <li class="page_item page-item-19542"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/ucuncu-bolum-ebu-ishak-es-saffarin-esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/6-iman-anlayisi/">6. İman Anlayışı</a></li> <li class="page_item page-item-19543"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/ucuncu-bolum-ebu-ishak-es-saffarin-esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/7-ahirete-iman/">7. Âhirete İman</a></li> <li class="page_item page-item-19544"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/ucuncu-bolum-ebu-ishak-es-saffarin-esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/8-hilafet-gorusu/">8. Hilâfet Görüşü</a></li> </ul> </li> <li class="page_item page-item-19480"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/sonuc/">Sonuç</a></li> <li class="page_item page-item-19481"><a href="https://www.okuokut.org/oku-okut-yayinlari-e-kitaplar/esma-i-husnaya-dayanan-kelam-anlayisi/kaynakca/">Kaynakça</a></li> </ul> </div> </div> 2021-05-29T00:00:00+00:00 Telif Hakkı (c) 2021 Hümeyra Sevgülü Haciibrahimoğlu; Abdullah Demir